Ολυμπιακοί αγώνες ή φεστιβαλ χημείας; Υπεράνθρωποι αθλητές ή πειραματόζωα; Ευ αγωνίζεσθαι ή η αποκορύφωση του marketing;
 Κάποτε οι Ολυμπιακοί αγώνες θεσπίστηκαν για να σταματούν οι εχθροπραξίες μεταξύ των πόλεων-κρατών και να συναντώνται οι πολιτισμοί. Σήμερα, οι πολιτισμοί ενώνονται μέσα από τις τέχνες που ταξιδεύουν εν ριπή οφθαλμού μέσα απο το διαδίκτυο. Μια συναυλία ή μια ταινία στις κινηματογραφικές αίθουσες μπορεί και να συγκεντρώσει μεγαλύτερο πλήθος θεατών, αλλά και να μεταφέρει συνηδειτά και υποσυνήδειτα μηνύματα, αξίες και ηθική. Ποιος είναι λοιπόν ο λόγος που συνεχίζονται μέχρι σήμερα οι Ολυμπιακοί αγώνες?

Για ποιο λόγο να παρακολουθούμε από τις οθόνες μας ή ακόμα χειρότερα να πληρώνουμε αδρα το εισιτήριο ενός αγώνα, τη στιγμή που πλέον δε διαγωνίζονται οι ίδιοι οι αθλητές, αλλά τα εργαστήρια και οι εταιρίες-χορηγοί πίσω από αυτούς; Για ποιο λόγο να προσέλθεις σε έναν αγωνιστικό χώρο τη στιγμή που οι επίσημοι χορηγοί των αθλητών και της διοργάνωσης αναφέρουν ρητά, στο πίσω μέρος του εισιτηρίου σου, ότι απαγορεύεται να καταναλώνεις προϊόνται ή να αναγράφεται στα ρούχα σου μάρκα πέραν των επισήμων χορηγών των αγώνων, κατά την παραμονή σου στο στάδιο; Πως είναι δυνατόν το ολυμπιακό πνεύμα να μεταφράζεται πλέον σε millisecond, γραμμάρια και αμινοξέα;

Παρακολουθούμε εκστασιασμένοι τους αθλητές να καταρρίπτουν το ένα ρεκόρ μετά το άλλο θαυμάζοντας τους για τις υπεράνθρωπες επιδόσεις τους. Δε βλέπουμε όμως πως πίσω από αυτούς τους ασύλληπτους για τον ανθρώπινο νου χρόνους, βρίσκονται τα πιο εξελιγμένα και άρτια εξοπλισμένα εργαστήρια χημείας. Η προετοιμασία των αθλητών είναι ουσιαστικά η σκληρή δουλειά των χημικών ώστε να μην ανιχνεύονται τα αναβολικά στον έλεγχο anti-doping. Δεν αντιλαμβανόμαστε , ότι τη στιγμή της «αναμέτρησης» ο αθλητής βρίσκεται ουσιαστικά κάτω από το μικροσκόπιο και παίρνει μέρος σε μία άτυπη έρευνα για το πόσο ελαστικά είναι όρια του ανθρώπινου οργανισμού. Οι χημικές ενώσεις που χορηγούνται στους αθλητές, αλλά και οι χημικές αντιδράσεις που συντελούνται μέσα στον οργανισμό τους θα επιφέρουν σε βάθος χρόνος εμφανή και ανεξίτηλα σημάδια.
Είναι σύνηθες φαινόμενο οι αθλήτες να ολοκληρώνουν την ολυμπιακή τους καριέρα σε μέσο όρο ηλικίας 30-35 χρόνια. Παρόλο λοιπόν που αποσύρονται από την ενεργό δράση και την κατάχρηση των ουσιών, οι βλάβες που έχουν επιφέρει αυτές οι ουσίες είναι μη αναστρέψιμες και εκδηλώνονται με τη μορφή καρδιαγγειακών παθήσεων, μεταβολή στο σωματότυπο, αναπνευστικών προβλημάτων, καρκινοπάθειες, ακόμη και μόνιμη μεταβολή στα ορμονικά επίπεδα με αποτέλεσμα την αλλαγή φύλου.

Πρόκειται λοιπόν για μια ανορθόδοξη χρήση της επιστήμης της χημείας, με σκοπό αποκλειστικά και μόνο το κέρδος και κόστος αναλώσιμους αθλητές, που θα δελεαστούν από την εφήμερη δόξα και θα δεχτούν να πάρουν μέρος στο πείραμα αγνοώντας ή ακόμα χειρότερα, αδιαφορόντας για τις συνέπειες. Το καμουφλάζ της ιατρικής χημείας δεν ταιριάζει σε αυτούς τους επιστήμονες, γιατί δεν εργάζονται για την προστασία της ανθρώπινης ζωής και την εξάλειψη του ανθρώπινου πόνου. Αντίθετα, χρησιμοποιούν τους ίδιους τους ανθρώπους ως πειραματόζωα για να σχεδιάσουν και να βελτιώσουν προϊόντα που θα δίνουν εφήμερη υπεροχή.

Μα συνάμα και άχρηστη υπεροχή, εφόσον δεν τυγχάνει καμίας κοινωνικής καταξίωσης και αποδοχής το να κολυμπάει κάποιος πιο γρήγορα από τους άλλους. Οι τεχνολογικές εξελίξεις, έχουν συμβάλει στο να εκλείψουν αυτές οι τιμητικές διακρίσεις. Πλέον μια πολή-κράτος-χώρα στηρίζει τις δυνάμεις σε ποιό ουσιαστικά χαρακτηριστικά, όπως γεωπολιτική θέση, ορυκτός πλούτος, ενέργεια, όπλα.

Ο κύκλος των ολυμπιακών αγώνων οφείλει να κλείσει, αφού ούτε μηνύματα συνεργασίας, άμυλας και αγωνιστικότητας προσφέρει, αλλά αντίθετα προβάλει πρότυπα αρνητικά για τη νεολαία, όπως την κατάχρηση ουσιών, την ανταγωνιστικότητα και πόσο μάλλον την εκμετάλλευση των αθλητών στο βωμό του κέρδους, της προβολής και της «Ολυμπιακής Χημείας».
About the Author
Δρ Ιωάννης Σ. Καλαμαράς


Χημικός Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Πατρών